Bitki beslemede yapılan hatalar ürün maliyetini arttırabileceği gibi zaman kaybına da neden olmaktadır.
Genellikle hata yapılan ve dikkat edilmesi gereken bitki besleme hatalarını 10 madde halinde sizin için derledik.
Bitki Beslemede Yapılan 10 Hata
1. Toprak Analizi Yaptırmadan Gübre Vermek
Toprak analizi yaptırarak yapılan gübreleme verim ve kaliteyi arttıracağı gibi üretimde gereksiz girdilerin oluşmasını da engelleyecektir. Gözleme dayalı gübreleme yapmak yanılmaya neden olacaktır. Besin elementlerinin toprakta fazla olması antigonastik etkiye neden olarak toprakta var olan besin elementlerinin alınışını da engelleyecektir. Yanlış yapılan bitki besleme bitkinin hastalık ve zararlara karşı direncini de azaltacaktır.
2.Analiz laboratuvarının yanlış seçimi
Analiz yapan birçok resmî ve özel laboratuvar olduğu gibi laboratuvarda kullanılan alet ve ekipmanlar önemlidir. Uygulanan analiz metodlarının yanında kullanılan ekipmanların kalibrasyonun doğru bir şekilde yapılıp yapılmadığı da analiz sonuçlarını etkileyecektir.
3.Örneklemenin Yanlış Yapılması
Tarladan yada bitkiden alınan örneklerin yönteme uygun olarak alınması gerekir. Bunun yanında laboratuvara uygun koşullarda ve zamanında ulaştırmak da önem arz etmektedir. Uygulanan yöntemler ve ekipmanlar doğru olsa da yanlış bir biçimde alınan örnekler sonuçları etkileyerek yanlış yönlendirmeye neden olacaktır. Birçok laboratuvar tarafından toprak yada bitki örneği alırken dikkat edilmesi gereken hususların yer aldığı broşürler ücretsiz olarak verilmektedir. Analiz için alacağınız örnekler hakkında yeterli bilgiye sahip değilseniz bir bitki besleme uzmandan yardım almak fayda sağlayacaktır.
4.Gübrelemede Makro Besinlere Odaklanmak
Tarladan yada bahçeden optimum verim alabilmek için makro besin elementlerinin yanında mikro besin elementlerininde varlığı önem arz etmektedir. Makro besin elementleri (N,P,K), ikincil elementler (Ca,Mg,S), mikro besin elementleri ise (Cu, B, Fe, Mn, Mo, Zn, Cl, Ni)’dir. Besin elementlerinin bir tanesinin bile ortamda az veya gereğinden fazla olması diğer besin elementlerin alınımını etkileyeceği gibi verimde de kayıplara neden olacaktır.
5.Yaprak Analizleri Baz Alınarak Yapılan Gübreleme
Genellikle meyve üreticilerinin yaptığı hata toprak analizi bakmadan yaprak analiz sonuçlarına göre değerlendirme yaparak gübreleme programını buna göre ayarlamasıdır. Yaprak analizi sonuçlarından toprak asitliği, kireç miktarı, toprağın bünyesi gibi değerler tespit edilemeyecektir. Gübreleme programı yaparken bu gibi faktörlerinde göz önünde bulundurularak yapılacak bitki besleme daha doğru olacaktır.
Yaprak analizi sonuçlarında eksik olarak belirlenen besin elementleri aslında toprakta var olmasına rağmen bitkideki hastalık veya ortamdan kaynaklı strese bağlı olarak alınamıyor olabilir. Eksik diye düşünülerek takviye yapılan besin elementlerinin ortamda fazla bulunması diğer besin elementlerinin alınımını etkileyerek bitkiyi daha fazla strese sokabilir.
Bu olayın aksi düşünüldüğünde yani yaprak analiz sonuçlarında yeterli miktarda görünen besin elementi yapılan gübreleme programının doğru olduğunun kesin kanıtı değildir. Bitkinin gelişmesi ile birlikte verilmesi gereken besin maddesi miktarı da artacağından ve topraktaki miktarında bilinmemesi eksik yada fazla beslemeye neden olacaktır.
Bütün bu anlatılanlardan yola çıkarak gübreleme programı yapılırken her iki analiz değerleri göz önünde bulundurulmalıdır.
6.Bitkiyi Korumak Yerine İyileştirmek
Bitkideki noksanlık belirtilerinin gözlemlenmesinin ardından yapılan yaprak analizi değerlerinde eksikliği tespit edilen besin elementlerinin uygulanması da optimum verim alınmasını sağlayacaktır. Toprak analizi yaptırarak ihtiyaç duyulan besin elementlerinin tespit edilmesi ile birlikte takviye edilen bitki besin elementleri ileride yaşanılacak sorunları önleyecektir.
7.Gözleme Dayalı Uygulama Yapmak
Anlık gözleme dayalı uygulama yapmak verimi etkiyecektir. Özelikle tarla bitkilerinde hiçbir belirti görünmediği halde verim kayıpları yaşanmaktadır. Beslemede gözleme dayalı uygulama genellikle ikincil elementler ve iz elementlerinde soruna neden olmaktadır. Bu tespitin yapılabilmesi içinde toprak ve yaprak analizi önemlidir.
8.Gübrelemenin İyi Yapılması Maksimum Verimi Sağlar
Üretimde sadece gübreleme programının iyi yapılmış olması maksimum verimi sağlamayabilir. Bitkisel üretim bir bütün olarak düşünüldüğünde anlık yaşanan stres, zararlılar, yabancı otlar ve hastalık gibi faktörler verimi etkileyebilir.
9.Toprak Analiz Sonuçlarına Bağlı Kalmak
Toprak analiz sonuçlarına göre laboratuvarlar tarafından yapılan gübreleme önerileri ekonomik olmayabilir. Çünkü yapılan öneride gübre maliyeti, çevresel koşullar, ürünün ekonomik değeri gibi faktörler göz önüne alınmaz. Burada önemli olan bitki besleme uzmanı tarafından yapılan gübreleme önerisini en ekonomik şartlarda ürün bazında değerlendirerek uygulamaya başlamaktır.
10.Uygulanacak Ürünün Seçimi ve Uygulanması
Gübrelemede uygulanacak olan ürünün seçiminde dikkat edilmesi gereken en önemli husus ürünün ihtiyacı karşılayabilecek olmasıdır. Piyasada denemeler yapılarak etkisi kanıtlanmış yüksek teknolojiye sahip ürünler bulunmaktadır. İmkanlar doğrultusunda bu ürünleri tercih etmek daha doğru bir karar olacaktır.
Bunun yanında uygulama giderleri de göz önünde bulundurulmalıdır. Bazı besin elementleri uygulama esnasında pestisitlerle karıştırılarak uygulanabilmektedir. Bunun için ürün etiketleri dikkatli incelenmelidir. Sakınca olmadığı takdirde karıştırılarak uygulanması ekonomik açıdan yarar sağlayacaktır.
